Śladami pamięci: Gdańsk-Kraków-Oświęcim | Topolówka

Śladami pamięci: Gdańsk-Kraków-Oświęcim

Autor: Redakcja, 25. Wrzesień 2012

Wycieczka do Krakowa i Oświęcimia w dniach 11-15 września, zorganizowana przez profesorów polonistów: Jolantę Sojkę, Mariusza Jakimowicza, Barbarę Garus i Annę Nowakowską dla klasy III IB zrobiła na wszystkich jej uczestnikach ogromne wrażenie. Były to trzy dni intensywnego poszerzania naszej wiedzy o przeszłości znacznie mniej odległej niż mogłoby się wydawać.

Pierwszy dzień poświęciliśmy na poznawanie historii krakowskich
Żydów. Odwiedziliśmy Żydowskie Muzeum Galicja, gdzie obejrzeliśmy wystawy „Śladami pamięci” oraz „Po drugiej stronie Tory”. Wzięliśmy tam również udział w warsztatach, podczas których podzieleni na grupy przedstawialiśmy w multimedialnej formie obrzędy judaistyczne.

Zwiedziliśmy także krakowską dzielnicę Kazimierz, dawniej zamieszkiwaną niemal wyłącznie przez Żydów – trzy synagogi, w tym słynną Tempel przy ulicy Miodowej, nagrobki na żydowskim cmentarzu. Wiele się dowiedzieliśmy o historii tego niezwykłego miejsca, nauczyliśmy się też dostrzegać ślady po kulturze, która tu kiedyś kwitła.

Dzień drugi rozpoczął się wykładem w Muzeum Auschwitz-Birkenau. Genezę tego obozu koncentracyjnego wyłożył nam w języku angielskim dr Piotr Setkiewicz, kierownik działu naukowego muzeum. Wykład ilustrował między innymi zdjęciami oryginalnych dokumentów wytworzonych przez biura obozowe w trakcie istnienia KL Auschwitz oraz fotografiami Oświęcimia i jego mieszkańców z czasów II Wojny Światowej. Następnie zwiedzaliśmy obóz Auschwitz I oraz niektóre z wystaw narodowych. Dzień w Oświęcimiu zakończyliśmy warsztatami dotyczącymi zagłady Romów i Sinti, jaka miała tam miejsce. Niewielu z nas wiedziało, że od 1942 z rozkazu Heinricha Himmlera w Auschwitz-Birkenau utworzono oddzielny obóz dla rodzin romskich, w którym panowały nieco inne zasady niż tam, gdzie przebywali więźniowie innych nacji. Między innymi te właśnie różnice przedstawiliśmy podzieleni na grupy w trakcie warsztatów, korzystając z wiedzy zaczerpniętej z wykładu oraz z wystawy romskiej. Wieczorem, by na chwilę oddalić się od ciężkich tematów które poruszaliśmy tamtego dnia, udaliśmy do Teatru Słowackiego. Obejrzeliśmy sztukę Agathy Christie pt. „Pułapka na myszy” w reżyserii Olgi Lipińskiej. Uwagę zwracały barwne kreacje aktorskie oraz cięte dialogi, a przedstawienie trzymało nas w napięciu do samego końca.

Ostatni dzień rozpoczęliśmy warsztatami w muzeum Auschwitz. Wysłuchaliśmy tragicznej historii miłości więźniów obozowych Mally i Edka Potem były zadania do wykonania: każda z grup, na podstawie kopii dokumentów oraz kroniki obozowej autorstwa Danuty Czech, próbowała odtworzyć historie wybranych więźniów obozu. Przekonaliśmy się jak ważne jest indywidualne podejście do tematu Auschwitz; gdy słyszymy o milionach ludzi zabitych w obozie, ma to wymiar abstrakcyjny, lecz gdy zajmiemy się pojedynczymi przypadkami-losami konkretnych osób to paradoksalnie łatwiej nam sobie wyobrazić ogrom zbrodni nazistów.

Następnie odwiedziliśmy obóz zagłady Birkenau. Zobaczyliśmy niesławną rampę, na której wyładowywano więźniów, opisywaną między innymi przez Tadeusza Borowskiego. Widzieliśmy również bramę śmierci, wnętrza baraków, krematoria oraz Międzynarodowy Pomnik Ofiar Obozu. Potem wysłuchaliśmy wykładu w języku angielskim na temat symboliki i znaczenia Auschwitz w różnych kulturach. Całość, w połączeniu z poprzednim dniem, zrobiła na wszystkich głębokie wrażenie i wielu sprowokowała dyskusji, którą kontynuowaliśmy po powrocie na lekcji języka polskiego. Wycieczkę zakończyliśmy odrobiną relaksu w Krakowie. Gościliśmy w słynnej kawiarni Jama Michalika, w której niegdyś przesiadywali najwybitniejsi przedstawiciele Młodej Polski (m.in. Stanisław Wyspiański). Wysłuchaliśmy też paru słów na temat fenomenu tego kultowego miejsca.

Wycieczka ta bardzo wzbogaciła naszą wiedzę i zainspirowała nas do dalszego jej poszerzania, ale przede wszystkim pokazała nam, jak ważne jest zachowanie pamięci o wydarzeniach, które miały miejsce w Polsce oraz przekazywanie tej pamięci dalej.

autorka tekstu: Kaja Kryda, III IB